FINANCIAL MARKETS & E-COMMERCE
بازار مالی و تجارت الکترونیک
بنام خدا
در اقتصاد، بازار مالی به مکانیزمی اطلاق می شود که امکان خرید و فروش سهام ، کالا یا هر محصول قابل تبادلی را برای مشارکت کنندگان با هزینه ای پایین فراهم می آورد . بازار های مالی چند صده اخیر رشد قابل توجهی داشته بصورتی که بیش از 3.1 تریلیون دلارحجم معاملات روزانه آن می باشد و به طور مستمر در حال تکامل و افزایش نقدینگی در جهان است . وظیفه بازار ها گرد آوری خریداران و فروشندگان علاقه مند به مشارکت در بازار است . به اقتصادی که عمدتا بر اساس تعامل میان این عرضه و تقاضا کنترل می شود اقتصاد آزاد گفته می شود .
در امور مالی وظیفه چنین بازاری تامین سرمایه برای متقاضیان است ؛ مکانیزم بازار مالی این امکان را فراهم می آورد که سرمایه داران ، سرمایه مورد نیاز برای متقاضیان سرمایه را تامین کنند . این کار به سه شکل صورت می گیرد :
· افزایش سرمایه شرکت ها در بازار سرمایه
· انتقال ریسک در بازار های مشتقه
· تبادلات بین المللی در بازار ارز
لفظ بازار در برخی از مواقع برای نام بردن یک بازار محلی مانند بورس اوراق بهادار تهران به کار می رود . این بازار ها ممکن است مانند بورس تهران مکان فیزیکی داشته باشند و یا مانند بازار NASDAQ کاملا به شیوه الکترونیکی کنترل شوند . این بازار ها همچنین ممکن است محلی یا بین المللی باشند . به طور کلی بازار های مالی را می توان به شش زیر شاخه تقسیم کرد :
· بازار سرمایه که شامل بازار سهام و اوراق قرضه است
· بازار کالا
· بازار تبادل خارجی (فارکس)
· بازار اعتبارات
· بازار مشتقه که بازار شامل بازار های آتی نیز می شود
· بازار بیمه
بازار سرمایه بازار سرمایه بازاری است که به وسیله آن شرکت ها سرمایه مورد نیاز خود را برای توسعه های طولانی مدت تهیه می کنند . بازار سرمایه شامل بازار سهام و بازار اوراق قرضه است . این بازار ها به دو صورت بازار اولیه و بازار ثانویه است ؛ سهام و یا اوراق قرضه ای که برای اولین بار منتشر می شود از طریق پذیره نویسی در بازار های اولیه عرضه می شود و اگر تبادلات میان خریداران و فروشندگان باشد معمولا در بازار ثانویه انجام می شود .
بازار سهام بازار سهام مکانی برای تبادل سهام شرکت ها است . وظیفه بازار جمع آوری خریداران و فروشندگان سهام و انجام معاملات بر اساس قیمت های توافقی مشارکت کنندگان است . در سالهای گذشته مشارکت کنندگان بازار های سهام صرفا اشخاص حقیقی بوده اند ؛ با گذشت زمان اشخاص جای خود را به شرکت هایی مانند شرکت های سرمایه گذاری و تامین سرمایه ، بانک ها ، صندوق های بازنشستگی و سایر شرکت های مالی داده اند .
برخی از بازار بورس ها فضای فیزیکی و تالار دارند ؛ معمولا در این بازار ها برای تبادلات از روشی به نام مزایده آزاد یا Open outcry استفاده می شود ، در این روش متقاضیان پیشنهاد های خود را به طور کلامی مطرح می کنند . شیوه دیگر فعالیت بازار ها به صورت الکترونیکی است . اینچنین بازار هایی نیاز به مکان فیزیکی یا تالار تبادلات ندارند و همه پیشنهاد های خرید و فروش بر اساس شبکه های کامپیوتری انتقال داده می شود (مانند بازار NASDAQ) .
بازار اوراق قرضه اوراق قرضه در بسیاری از کشورها در بازار ها تبادل می شود . معمولا درصد پایینی از آنها در بازار بورس خرید و فروش می شود زیرا درصد عمده آن توسط کارگزارها ، واسطه ها و شرکت های مالی تبادل می شود . درصد سود اوراق قرضه در بسیاری از بازارها بر اساس نرخ بهره بانک مرکزی آن کشود تغییر می کند و به نوعی منعکس کننده نرخ بهره بانکی در مقاطع مختلف زمانی است .
بازار کالا
بازار کالا محل تبادل مواد خام مانند فلزات ، نفت یا محصولات کشاورزی است . در چنین بازاری میزان عرضه و تقاضای مشارکت کنندگان تعیین کننده قیمت کالاست . بازار های مدرن تبادل کالا ریشه عمیقی در بازار سنتی تبادل محصولات کشاورزی دارد به عنوان مثال در قرن 19 عمده تبادلات کالا بر روی گندم ، جو و گوشت قرمز بوده است . بازار های کالا امروزه با افزایش چشم گیر حجم تبادلات روبرو شده است . قرارداد های تبادل کالا در بازار های کالا به سه شکل تعریف می شود :
· قرارداد لحظه ای (Spot contracts) : در این قرارداد کالا بالافاصله به خریدار تحویل داده می شود
· قرارداد سلف (Forward contracts) : قرارداد سلف توافق تحویل مقدار مشخصی از کالا در آینده است که در لحظه توافق تاریخ تحویل و قیمت تحویل مشخص می شود . به قیمت توافق شده در زمان عقد قرارداد نرخ سلف یا Forward price گفته می شود . در برخی از منابع به این قرارداد پیمان آتی نیز گفته می شود
· قرارداد آتی (Futures contracts) : قرارداد آتی دقیقا همان قرارداد سلف است با این تفاوت که یک بازار بورس تبادلات را کنترل می کند و زمان های سررسید را مشخص می کند
قرن 17 در ژاپن برنج به صورت سلف داد و ستد می شده است ؛ رونق قرارداد هایی که امروزه عرضه می شود با پیدایش خط آهن در سال 1840 در شیکاگو آغاز شد . یکی از مهم ترین کاربردهای قرارداد های سلف کنترل ریسک کشت و زرع کشاورزان در مقابل تغییرات غیر منتظره آب و هوا یا آفت است ؛ به این ترتیب که همزمان با کشت محصول اقدام به خرید قرارداد های سلف از محصول خود می کنند ، اگر برداشت محصول آنها کمتر از حد انتظار باشد این قرارداد ها زیان حاصل را پوشش می دهد . محصولات و مشخصات عمومی قرارداد های سلف یا آتی که امروزه بیشترین رواج را دارد عبارت است از :
|
Name |
Market |
Contract |
Currency |
Ticker |
|
Agricultural Commodities |
|
|
|
|
|
Corn |
CBOT |
5000 bu |
USD |
C |
|
Oats |
CBOT |
5000 bu |
USD |
O |
|
Rough Rice |
CBOT |
2000 cwt |
USD |
RR |
|
Soybeans |
CBOT |
5000 bu |
USD |
S |
|
Soybean Meal |
CBOT |
100 short .tons |
USD |
SM |
|
Soybean Oil |
CBOT |
60,000 lb |
USD |
BO |
|
Wheat |
CBOT |
5000 bu |
USD |
W |
|
Cocoa |
NYBOT |
10 tons |
USD |
CC |
|
Coffee C |
NYBOT |
37,500 lb |
USD |
KC |
|
Cotton No.2 |
NYBOT |
50,000 lb |
USD |
CT |
|
Sugar No.11 |
NYBOT |
112,000 lb |
USD |
SB |
|
Sugar No.14 |
NYBOT |
112,000 lb |
USD |
SE |
|
Livestock & Meat |
|
|
|
|
|
Lean Hogs |
CME |
40,000 lb |
USD |
LH |
|
Frozen Pork Bellies |
CME |
40,000 lb |
USD |
PB |
|
Live Cattle |
CME |
40,000 lb |
USD |
LC |
|
Feeder Cattle |
CME |
50,000 lb |
USD |
FC |
|
Energy |
|
|
|
|
|
WTI Crude Oil |
NYMEX, ICE |
1000 bbl |
USD |
CL |
|
Brent Crude |
ICE |
1000 bbl |
USD |
IB |
|
Ethanol |
CBOT |
29,000 U.S. gal |
USD |
AC, ZE |
|
Natural Gas |
NYMEX |
10,000 mmBTU |
USD |
NG |
|
Heating Oil |
NYMEX |
1000 bbl |
USD |
HO |
|
Gulf Coast Gasoline |
NYMEX |
1000 bbl |
USD |
LR |
|
RBOB Gasoline |
NYMEX |
1000 bbl |
USD |
RB |
|
Propane |
NYMEX |
1000 bbl |
USD |
PN |
|
Uranium |
NYMEX |
250 lbs |
USD |
UX |
|
Precious Metals |
|
|
|
|
|
Gold |
CBOT |
|
USD |
|
|
Platinum |
NYMEX |
Troy ounce |
USD |
|
|
Palladium |
NYMEX |
Troy ounce |
USD |
|
|
Silver |
CBOT |
Troy ounce |
USD |
|
|
Industrial Metals |
|
|
|
|
|
Copper |
LME, NYMEX |
Metric ton |
USD |
|
|
Lead |
LME |
Metric ton |
USD |
|
|
Zinc |
LME |
Metric ton |
USD |
|
|
Tin |
LME |
Metric ton |
USD |
|
|
Aluminium |
LME, NYMEX |
Metric ton |
USD |
|
|
Nickel |
LME |
Metric ton |
USD |
|
|
Other Commodities |
|
|
|
|
|
Rubber |
Singapore Commodity Exchange |
1 kg |
EU cents |
|
|
Palm Oil |
Bursa Malaysia |
1000 kg |
Malaysian Ringgit |
|
|
Wool |
ASX |
1 kg |
AUD |
|
|
Polypropylene |
LME |
1000 kg |
USD |
|
|
Linear Low Density Polyethylene |
LME |
1000 kg |
USD |
|
فارکس بازار تبادل خارجی (Foreign Exchange) ، فارکس (Forex) یا بازار ارز محل داد و ستد ارزهای مختلف به یکدیگر است . تبادلات ارز میان طرفین معامله بر اساس خرید یک ارز و پرداخت ارزش آن به ارز دیگری انجام می شود . فارکس یکی از بزرگترین بازار های مالی با نقدینگی بسیار بالایی در جهان است ؛ مشارکت کنندگان این بازار بانک های مرکزی ، بانک ها ، تاجران ارز ، دولت ها و شرکت ها هستند . برخی از ویژگی های فارکس آنرا در مقایسه با سایر بازار های مالی متمایز می کند.
به عنوان مثال :
· حجم تبادل و نقدینگی بسیار بالای فارکس
· تعداد زیاد مشارکت کنندگان و 24 ساعته بودن بازار به دلیل پراکندگی مشارکت کنندگان
· گوناگونی عوامل تاثیر گزار بر نرخ برابری ارزها
· استفاده از ضرایب اهرمی در تبادل ها و پایین بودن درصد پیش پرداخت ها
عوامل زیادی مانند شرایط اقتصادی یک کشور ، کنترل های دولتی و یا بانک مرکزی بر میزان عرضه یا تقاضا برای ارز تاثیر گذار است و باعث نوسان نرخ برابری ارز ها می شود . برخی از فاکتور های اقتصادی تاثیر گذار بر نرخ ارز یک کشور عبارتند از :
· مازاد یا کسر بودجه دولت : معمولا کسر بودجه دولت باعث ضعیف شدن ارزش ارز آن کشور می شود و کاهش این کسری بر ارزش ارز تاثیر مثبت دارد
· تراز تجاری : تراز تجاری بیانگر میزان داد و ستد با سایر کشور ها است که هر چه این تراز عدد بالا تری را نشان دهد بیانگر این است که تقاضای بیشتری برای کالا یا خدمات آن کشور وجود دارد که این امر خود به خود تقاضا را برای ارز آن کشور بالا می برد
· تورم : معمولا مشاهده رشد تورم در یک کشور منجر به کاهش ارزش ارز آن کشور می شود . تورم در بسیاری از موارد موجب کاهش قدرت خرید می شود که این مسئله منجر به کم شدن تقاضا برای آن ارز می شود . در برخی از موارد اگر با افزایش تورم انتظار رود که بانک مرکزی برای مبارزه با تورم نرخ بهره کوتاه مدت را افزایش می دهد ؛ ارز آن کشور قدرت می گیرد
· رشد اقتصادی : معمولا اطلاعاتی مانند تولید ناخالص ملی یا GDP ، وضعیت شغلی ، نرخ خرده فروشی و ... نشان دهنده وضعیت اقتصادی کشور است ؛ وضعیت اقتصادی قوی و پایدار منجر به بالا رفتن ارزش ارز می شود
نقدینگی بالای فارکس ابزار مالی انعطاف پذیری را در اختیار مشارکت کنندگان قرار می دهد . بانکها/شرکتها ، تاجر ها ، دولت ها ، صنعت جهانگردی و صادرات/واردات نیاز روز افزونی به شیوه های گوناگون تبادل ارز دارند . به طور کلی ابزار مالی که بازار فارکس در اختیار ما قرار می دهد عبارت است از :
· قراداد لحظه ای (Spot) : تبادلی است که سررسید تحویل ارز دو روز بعد است (به استثنای دلار کانادا که مدت تحویل آن یک روزه است) . در این دو روز هیچ بهره ای به ارز تبادل شده تعلق نمی گیرد ، این نوع تبادل بیشترین حجم را در میان سایر تبادلات بازار فارکس دارد
· قرارداد سلف (Forward) : در این نوع تبادل یک طرف داد و ستد متعهد می شود مقدار ارز مشخصی را در تاریخی در آینده به طرف دیگر تحویل دهد . تاریخ تحویل ارز و نرخ تبادل آن در زمان عقد قرارداد تعیین می شود . در برخی از منابع به این قرارداد پیمان آتی نیز گفته می شود
· قرارداد آتی (Future) : قرارداد آتی همان قرارداد سلف است با این تفاوت که در بازار های قرارداد آتی تبادل می شود و مقادیر قرارداد ها (Contract sizes) و زمان های تحویل مشخص است و از طرف بازار تعیین می شود . به طور متوسط زمان سررسید قرارداد های آتی ارز سه ماهه است و قرارداد تا زمان سررسید شامل بهره می شود
· قرارداد تعویضی (Swap) : این قرارداد همان قرارداد سلف است با این تفاوت که طرفین موافقت می کنند که در یک تاریخ مشخص تبادل را معکوس کنند . به عنوان مثال اگر قرارداد اولیه خرید پوند انگلستان در مقابل دلار استرالیا بوده است در تاریخ سررسید این قراداد به خرید دلار استرالیا در مقابل پوند انگلستان تبدیل شود
· قرارداد اختیار (Option) : قراردادی است که دارنده امتیاز آن در صورت تمایل می تواند در زمان سررسید قرارداد تبادل را انجام دهد اما بر اساس ساختار این قرارداد الزامی به این کار ندارد . زمان تبادل و نرخ تبادل در زمان عقد قرارداد تعیین می شود . در میان قرارداد های اختیار ، قرارداد های اختیار ارز (FX options) بالاترین نقدینگی را دارند
· ای تی اف (Exchange Traded Fund) : سهام شرکت های سرمایه گذاری است که مورد تبادل قرار می گیرد . معمولا این شرکت ها بر روی شاخص های بورس مانند S&P 500 سرمایه گذاری می کنند و دنباله رو روند آن شاخص هستند ، اما اخیرا این شرکت ها سرمایه گذاری در فارکس را آغاز کرده اند که این ای تی اف ها دنباله رو نوسان های فارکس هستند
نرخ تبادل ارز در امور مالی ، نرخ تبادل بین دو ارز منعکس می سازد که ارزش یک ارز در مقایسه با ارزش ارز دیگر دارای چه نسبتی است . به عنوان نمونه نرخ تبادل 120 برای ین ژاپن نسبت به دلار امریکا به این معناست که یکصد و بیست ین ژاپن معادل یک دلار امریکا ارزش دارد . نرخ تبادل ارز در بازار هنگامی تغییر می کند که ارزش یکی از ارزهای مورد نظر نسبت به دیگری تغییر کند ، یک ارز معمولا زمانی افزایش ارزش می یابد که میزان تقاضا برای آن در بازار از عرضه بیشتر باشد ، یا برعکس .
هیچگاه یک بازار ارز واحد وجود ندارد . به علت خصوصیات فارکس ، همواره تعداد زیادی بازار های به هم مرتبط وجود دارد که در آن مبادلات مختلفی انجام می شود . این بدان معناست که یک نرخ واحد برای تبادل وجود ندارد . با توجه به اینکه کدام بازار ساز (Market Maker) یا بانک در حال تجارت می باشد ، در بازار نرخهای متفاوتی برای معاملات وجود دارد ولی در عمل نرخها بسیار نزدیک به هم هستند . مراکز عمده تجارت ارز در لندن ، نيويورک و توکيو هستند اما ، بانک ها در سرتاسر دنیا در این تجارت مشارکت دارند . هنگامی که ساعت تجاری آسیا به پایان می رسد ، فعالیت بازارهای اروپا شروع می شود و پس از آن نوبت به بازار امریکا می رسد . تاجران می توانند با توجه به اخبار خرید و فروش ها را انجام دهند ، بدون اینکه منتظر باز شدن بازار باشند . در فارکس تقریبا میتوان گفت چیزی به عنوان اطلاعات درونی وجود ندارد و نوسان نرخ ارز به دلیل جریان پولی موجود در بازار است . اخبار به صورت عمومی منتشر شده و مردم به طور همزمان به آن دسترسی دارند .
در فارکس ارزها به طور جفت معامله می شوند ، بنابراین هر جفت ارز یک واحد را تشکیل میدهد که معمولا به صورت XXX/YYY نوشته می شود که YYY کد سه حرفی بین المللی ارز مطابق استاندارد ISO4217 می باشد که نرخ یک واحد ارز XXX در آن منعکس شده است . به عنوان مثال EUR/USD نرخ یورو می باشد که نسبت به دلار امریکا داده شده است : 1Euro = 1.2700 US Dollar .
نمونه ای از خرید و فروش دلار در مقابل ین کارمزد یا Spread : فرض کنیم مظنه قیمتی که برای USDJPY اعلام می شود “115.00/115.02” می باشد . این مظنه نرخ خرید/فروش را نشان می دهد و بیانگر این است که کارمزد برای جفت ارز USPJPY معادل 2 واحد یا Point می باشد .
نرخ فروش (Ask) : نرخ فروش معادل 115.02 می باشد که در این نرخ می توان دلار را در مقابل ین خریداری کرد .
نرخ خرید (Bid) : نرخ خرید معادل 115.00 می باشد که در این نرخ می توان دلار را در مقابل ین فروخت .
خرید : فرض را بر این می گذاریم که ما معتقدیم دلار در مقابل ین ژاپن در حال قدرت گرفتن است و تصمیم به خرید 500,000 دلار در نرخ 115.02 می گیریم .
باز کردن دستور خرید : Buy 500,000 USD @ 115.02
|
مظنه |
115.00/115.02 |
|
نرخ خرید |
115.02 |
|
حجم خرید |
500,000 USD |
|
سرمایه مورد نیاز با استفاده از ضریب اهرمی 100 |
معادل 5000 دلار یعنی 1% حجم خرید است |
بستن خرید یا به عبارتی فروختن دلار در مقابل ین : Sell 500,000 USD @ 115.65
|
مظنه |
115.65/115.67 |
|
نرخ خرید |
115.65 |
|
حجم خرید |
500,000 USD |
محاسبه سود و ضرر
(Trade Size) x (Sell Price - Buy Price) = Profit/Loss in JPY
500,000 x (115.65 - 115.02) = 315,000 JPY Profit
و برای تبدیل ین به دلار به این ترتیب عمل می کنیم :
(Profit/Loss ÷ USD Rate) = Profit/Loss in USD
(315,000 ÷ 115.65) = 2,723.73 USD Profit
با تصفیه حساب این خرید سود به دست آمده معادل 2,723.73 می شود . لطفا توجه داشته باشید که این در صورتی است که حرکت بازار در جهتی که پیشبینی کرده ایم باشد ، در غیر این صورت معادل این رقم را واقعا از دست داده ایم .
بازار اعتبارات در مفاهیم مالی ، بازار اعتبارات یا Money Market بازاری جهانی برای تبادلات وام و اعتبارات کوتاه مدت است ؛ این بازار نقدینگی کوتاه مدت برای متقاضیان در سطح بین المللی فراهم می آورد . در بازار اعتبارات ضمانتنامه ها که ممکن است دولتی یا متعلق به بانک ها و موسسات اعتباری باشد تبادل می شود . مشارکت کنندگان این بازار را موسسات و افرادی که تمایل به اخذ یا اعطای وام دارند تشکیل می دهند . فعالان بازار اعتبارات وام های کوتاه مدت که معمولا تا سیزده ماه به طول می انجامد را تبادل می کنند ، به سندی که دراین بازار تبادل می شود اوراق یا Paper اطلاق می شود .
مرکزیت اصلی بازار اعتبارات را داد و ستد وام و اعتبار میان بانک ها می دهد و مرجعی که برای نرخ بهره این وام ها مد نظر قرار گرفته می شود نرخ LIBOR یا نرخ پیشنهادی بانکی لندن است (London Interbank Offered Rate) . این نرخ توسط BBA یا انجمن بانکداری بریتانیا (British Bankers' Association) به صورت روزانه در ساعت 11:00 لندن (معمولا 11:45) اعلام می شود . این نرخ بر اساس نرخ بهره سپرده بانک های مشارکت کننده در بازار اعتبارات محاسبه می شود و بر اساس ده ارز مختلف اعلام می شود که برای هر ارز هشت یا دوازده یا شانزده بانک مشارکت کرده باشند . این نرخ ها بیشتر به عنوان مرجع استفاده می شود و تبادلات واقعی ممکن است با اندکی اختلاف از این نرخ انجام گیرد . نرخ LIBOR برای ارز های پوند انگلستان ، دلار آمریکا ، یورو ، ین ژاپن ، فرانک سوییس ، دلار کانادا ، دلار استرالیا ، کرون سوئد ، کرون دانمارک و دلار نیوزلند اعلام می شود .
شرکت های مالی/اعتباری معمولا بر اساس میزان اعتبار یا وامی که در اختیار متقضیان قرار داده اند ، اقدام به ارائه ضمانت نامه های اعتباری می کنند ، به عنوان مثال یک شرکت ممکن است وام های خرید خودرو/مسکن و یا اعتبار برای کارتهای اعتباری در اختیار متقاضیان قرار دهد و با تکیه بر باز پرداخت این اعتبارات اقدام به انتشار ضمانت نامه های اعتباری بیشتری نماید . برخی از شرکت ها که شرایط اعتباری قدرتمندی دارند اقدام به انتشار اعتبارات قابل واگذاری می کنند ؛ پشتوانه این اعتبارات صرفا اعتبار آن شرکت است . سایر شرکت ها معمولا با همکاری بانک ها اقدام به انتشار این اعتبارات می کنند ؛ در این حالت بانک ارائه دهنده اعتبار است .
بازار مشتقه
ابزار مشتقه یا Derivatives قرارداد مالی است که ارزش آن بر اساس که ارزش ماهیتی دیگر مانند یک کالای خاص ، سهام ، نرخ برابری ارز ها و ... محاسبه می شود ؛ به ماهیتی که منجر به ارزش گذاری ابزار مشتقه می شود متضمن یا Underlying گفته می شود . انواع اصلی قرارداد های مشتقه عبارتند از :
· قرارداد سلف یا (در برخی از منابع به این قرارداد پیمان آتی نیز گفته می شود)
· قرارداد آتی یا Future
· قرارداد تعویضی یا Swap
در زمانیکه ارزش متضمن یا Underlying در بازار تغییر می کند به کمک قرارداد های مشتقه می توان ریسک این نوسان را کنترل کرد ، به این عمل مصون سازی یا Hedging گفته می شود . اگر ارزش قرارداد های مشتقه در جهت انتظار سرمایه گذاران حرکت کند ؛ آنها این فرصت را دارند که از این حرکت ها در جهت کسب سود استفاده کنند . این فعالیت مرسوم به سفته بازی یا Speculation است .
تبادلات قرارداد های مشتقه معمولا بر اساس وام هایی به نام ضریب اهرمی یا Leverage انجام می شود . با استفاده از ضریب اهرمی خریدار قرارداد مشتقه درصد کمی از ارزش قرارداد را می پردازد . این وام باعث می شود که نوسان های اندک قیمت منجر به زیان یا سود های بالایی شود ؛ این امر باعث افزایش ریسک قرارداد های مشتقه می شود .
بازار مشتقه به بازاری اطلاق می شود که در آن قرارداد های مشتقه تبادل می شود . قرارداد های مشتقه به دو صورت ETD یا بورسی (Exchange-traded Derivatives) و خارج از بورس یا OTC یا روی پیشخوان (Over-the-counter) تبادل می شود . ساختار این دو روش تبادل تفاوت های بنیادی زیادی دارد ولی معمولا مشارکت کنندگان بازار از هر دوی این قرارداد ها استفاده می کنند . در شیوه EDT یا بورسی ، یک بازار تخصصی قرارداد های مشتقه امکان تبادل ها را فراهم می آورد ؛ قرارداد های آتی (Future) عمدتا در بورس ها انجام می شود . در تبادل های خارج از بورس یا OTC توافق به طور مستقیم میان طرفین داد و ستد صورت می گیرد ، قرارداد های سلف (Swap) و اختیار (Option) معمولا به صورت خارج از بورس انجام می شوند .
قرارداد های CFD یا قرارداد های امتیازی (Contract for Difference) ابزار مشتقه ای است که در برخی از بورس ها و همچنین به صورت خارج از بورس در برخی از کشور ها عرضه می شود ؛ این قرارداد مشتقه در دهه نود در شهر لندن به وجود آمده است و بر خلاف قراداد آتی زمان سررسید ندارد .
بازار بیمه بیمه در اقتصاد روشی برای مدیریت ریسک است . در تعریف بیمه به معنای انتقال ریسک از یک نهاد به نهاد دیگر است که این انتقال ریسک به ازای یک حق بیمه یا کارمزد صورت می پذیرد ؛ همیشه در زمان توافق برای انتقال ریسک ، میزان این ریسک به طور کمی مشخص می شود . حق بیمه یک ضرر مشخص و قطعی در مقابل احتمال یک ضرر ویران گر و بالا تر در آینده محسوب می شود .
شرکت بیمه شرکتی است که خدمات بیمه ای ارائه می دهد . حق بیمه ای که توسط شرکت بیمه دریافت می شود بر اساس میزان تضمینی است که متقبل می شود ؛ این امر باعث شده است که دانش ارزیابی و مدیریت ریسک به عنوان یک رشته مجزا و تخصصی مورد بررسی قرار گیرد .
انواع بیمه معمولا هر ریسکی که قابل تبدیل به پارامتر های کمی باشد قابل بیمه کردن است . این احتمال وجود دارد که برخی از ریسک ها در آینده منجر به ادعای یکی از طرفین توافق گردد ، به این دلیل شرکت های بیمه معمولا در زمان توافق بیمه ای شرایط دقیقی با ذکر تمامی جزئیات ارائه می دهند که در آینده قابل استناد است . برخی از انواع متعارف بیمه عبارتند از :
· بیمه خودرو : شرکت بیمه بر اساس توافقنامه ، در صورت بروز خسارت بخشی و یا تمامی این خسارت را بر عهده می گیرد . این خسارت می تواند شامل زیان وارد شده بر خودرو ، هزینه درمان افراد مصدوم ، انواع دیه و یا خسارت به دارایی های افراد باشد
· بیمه مسکن : بر اساس توافق شرکت بیمه ، این بیمه می تواند شامل پرداخت خسارت ناشی از حوادث طبیعی مانند سیل یا زلزله باشد
· بیمه درمانی : معمولا این بیمه از طرف دولت ها حمایت می شود و متناسب با شرایطی از پیش تعریف شده هزینه های درمانی افراد را پوشش می دهد . این حمایت با توجه به شرایط ممکن است بخشی یا تمام هزینه های درمانی را پوشش دهد
بیمه انواع گوناگونی و پیچیده ای دارد که متناسب با نیاز ها و مناطق جغرافیایی تغییر می کند .
من ا... التوفیق